Kuru Kayısının Besin Özellikleri ve Faydaları

Genel Bakış

Kayısı sert çekirdekli meyveler grubuna girmektedir. Çeşit, ekoloji ve bakıma göre meyvedeki su miktarı % 70-88 civarındadır. Kuru kayısıda ise bu miktar % 12-30 arasında değişiklik gösterir. Meyvedeki kuru maddenin yaklaşık % 70-85’ini şeker, şekerin önemli bölümünü ise sakkaroz, glikoz ve fruktoz oluşturur.

Kayısıdaki organik asit % 0.3-1.3 arasında değişmektedir. Bu asidin önemli bir kısmını ise elma asidi oluşturmaktadır. Kayısıdaki çağla döneminde yüksek miktarda bulunan C vitamini, olgunlaşmaya doğru azalır. Aşağıdaki tabloda taze ve kuru kayısının besin değerlerini görmekteyiz.

100 gr taze ve kuru kayısının ortalama besin değerleri

Kayısının Besin DeğerleriTaze KayısıKuru Kayısı
Su ( % kütlesel )85.325.0
Enerji ( kalori )51260
Protein (gr)1.05.0
Yağ (gr)0.20.5
Karbonhidrat (gr)12.866.5
Posa (gr)0.63.0
Kül (gr)0.73.0
A vitamini (β-caroten ) (I.U)2.70010.900
Tiamin  (B1 Vit.) (mgr)0.030.01
Riboflavin (B2 Vit.) (mgr)0.040.16
Niasin (mgr)0.63.3
Vitamin C (mgr)1012
Kalsiyum (mgr)1667
Demir (mgr)0.55.5
Sodyum (mgr)1.026
Potasyum (mgr)281979
Fosfor (mgr)23108

Kayısı’nın Faydaları

  • Yüksek miktarda A vitamini bulunan kayısı kalp rahatsızlıklarını engeller, göz sağlığına iyi gelir ve stresi azaltır.
  • Beynin düzenli çalışmasına ve sinir sisteminin normal gelişmesine katkıda bulunur.
  • Kayısıda potasyum ve düşük sodyum bulunur. Bu özellik kan basıncının düzenlenmesi ve yüksek tansiyonun kontrolünde çok etkilidir.
  • Karaciğer sağlığı ve karaciğerin tahrip olan kısımlarının tamirinde faydalıdır.
  • Kemik, diş sağlığı ve kas dokusu için çok faydalıdır.
  • Üreme sistemi üzerinde olumlu etkileri bulunmaktadır.
  • Böbrekte taş oluşumunu azaltmakta, kanser, mide ve on iki parmak bağırsağı ülseri oluşumunun engellenmesinde ayrıca oluşan ülserin tedavisinde de etkilidir.
Kayısının Faydaları
  • Vücudun toksik maddelerden korunmasına yardımcı olur. Vücudun direncini arttırarak çeşitli hastalıklara karşı koruyuculuk görevi yapar. Bu koruyucu aktivite sigara ve alkol kullananlarda daha da güçlü olmaktadır.
  • 200-250 gram kayısı günlük A vitamini tüketim standardının 1/3’ünü karşılayabilir. Ayrıca kayısının sodyumca fakir potasyumca zengin oluşu bazı özel diyetlerin düzenlenmesinde yardımcı olabilir.
  • Kayısı, sodyumu kısıtlanmış diyetlerde, örneğin konjestif kalp yetmezliğinde, böbrek hastalıklarında, asit toplanması gösteren hepatit sirozda, hamilelik toksemisinde ve uzun süre kortikostereoit tedavi gören kişilerde kolaylıkla kullanılabilir.
  • Bunun yanında böbrek bozukluğunda, diyabetik asidoziz, yanıklar, diüretikler ve steroit gibi ilaçlarla tedavi sırasında görülen potasyum yetersizliği durumlarında ise diyette potasyumca zengin olan kayısı tüketimi arttırılabilir.

(Kuru kayısıda kurutma ve kükürtleme işlemleri nasıl yapılır. Kükürtleme, kurutma ve depolama koşulları ve bu koşulların sağlık üzerine etkilerini görmek için yazının ikinci bölümüne tıklayınız.)