Antiseptik Nedir?

Nedir

Cilde uygulanan ve germisit diye de adlandırılan bu maddeler; mantar, bakteri gibi mikroorganizmaların çoğalmasını önler ya da onları yok eder. Ameliyat ve benzeri prosedürler uygulanırken, enfeksiyon riskini azaltmak için sıklıkla hastanelerde ve diğer tıbbi ortamlarda kullanılır.

Antiseptik ile Dezenfektan Arasındaki Fark

Antiseptikler ve dezenfektanlar mikroorganizmaları öldürür. Genellikle bu iki kavram birbirinin yerine kullanır. Bu nedenle antiseptiklere cilt dezenfektanı da denilmektedir.

Ancak antiseptikler ve dezenfektanlar birbirinden çok faklıdır. Antiseptikler vücuda uygulanırken, dezenfektanlar nesnelere uygulanır. Örneğin cerrahi bir ortamda, bir doktor, bir kişinin vücudundaki cerrahi bölgeye antiseptik uygularken, ameliyat masasını sterilize etmek için dezenfektan kullanır.

Antiseptikler ve dezenfektanlar bazen biyosit adı verilen kimyasal maddeler içerir. Hidrojen peroksit, hem antiseptiklerde hem de dezenfektanlarda kullanılan yaygın bir bileşendir. Ancak, antiseptikler genellikle dezenfektanlardan daha düşük biyosit konsantrasyonları içerir.

Antiseptik Türleri

Birkaç tür antiseptik bulunur. Bazıları evde kullanım için güvenlidir, diğerleri ise yalnızca klinik veya hastane ortamlarında kullanılır.

Yaygın antiseptik türleri şunlardır:

  • İzopropil alkol ve etil alkol benzeri alkoller,
  • Kuaterner amonyum bileşiği,
  • Cerrahi işlemler öncesi kullanılan klorheksidin ve diğer diguanidler,
  • Yanıkları ve yaraları tedavi etmek için kullanılan antibakteriyel boya,
  • Cildi dezenfekte etmek veya gargara olarak kullanmak için peroksit ve permanganat,
  • Sabun ve solüsyonlar için halojenli fenol ve türevi,
  • Yaraları tedavi eden ve boğaz pastillerinde bileşen olabilen kinolon türevi.

Antiseptiklerin Kullanım Alanları

  • El yıkama: Hastane ortamlarında, zararlı mikroorganizmaların olduğu hassas bölgelerde el yıkamak için kullanılır.
  • Mukoza zarlarını dezenfekte etmek: Bir kateter yerleştirmeden önce alanı temizlemek için üretra, mesane veya vajinaya antiseptikler uygulanabilir. Ayrıca bu bölgelerdeki enfeksiyonun tedavisi içinde kullanılabilir.
  • Ameliyattan önce cildin temizlenmesi: Deride oluşabilecek zararlı mikroorganizmalardan korunmak için cilde auygulanabilir.
  • Deri enfeksiyonlarını tedavi etme: Küçük kesiklerde, yanıklarda ve yaralarda enfeksiyon riskini azaltmak için OTC antiseptikleri kullanılabilir. 
  • Boğaz ve ağız enfeksiyonlarını tedavi etme: Bazı boğaz pastilleri antiseptik içerir. Bu pastiller bakteriyel enfeksiyon nedeniyle oluşan boğaz ağrılarına yardımcı olmak için kullanılır.