Adrenalin (Epinefrin) Hakkında Bilgi?

Nedir?

Adrenalin (epinefrin olarak da bilinir) vücudun kriz anlarında ürettiği bir hormondur. Miktarı kendinden daha az olan noradrenalin ile birlikte böbrek üstü bezi tarafından salgılanır.

Bu hormonlar stres-zorlanma yüzünden kan basıncının yükselmesine, kalp atım sayısının artmasına, metabolizmanın hızlanmasına, kandaki glikoz ve yağ asidi oranının yükselmesine sebep olur. Adrenalin kalbi uyaran bir madde olarak, bazen de akut alerji vakalarının tedavisinde kullanılmaktadır. Aynı zamanda beyindeki kimyasal bir habercidir.

Adrenalinin Vücuttaki İşlevi

Adrenalin, insanlarda savaş ya da kaç tepkisinde etkilidir. Savaş ya da kaç tepkisi, bir kişi bir tehdide maruz kaldığında gerçekleşir. Bu, vücudun potansiyel tehlikeye tepki vermesine neden olan sinyal sürecinin oluşmasına neden olur.

Spesifik olarak, bir tehdit algılandığında beyne bir sinyal gönderilir. Beyin daha sonra böbrek üstü bezine sinir uyarıları gönderir. Sinir sinyali adrenal bezine ulaştığında, adrenal bezin medullasındaki kromafin hücreleri epinefrin salgılar. Epinefrin daha sonra kan dolaşımına girer. 

Epinefrin’in kana karışması birkaç farklı tepkiyi oluşturur. Burada epinefrinin temel bir amacı vardır; vücuda enerji sağlamak. Böylece vücudun ana kasları algılanan tehdide cevap verir.

Epinefrinin etkin çalıştığı yerlerden biri de karaciğerdir. Epinefrin, glukagon adı verilen başka bir hormonla birlikte, karaciğer hücrelerindeki glikojenin parçalanmasından sorumludur. Glikojen, hayvanlarda enerji depolama şeklidir.

Epinefrin, karaciğer hücresinin dışındaki bir reseptöre bağlanarak konformasyonel değişikliğin meydana gelmesine neden olur. Bu değişiklik, bir G proteininin artık bağlanabileceği anlamına gelir.

Adrenalinin Etkileri

  • Epinefrin salındığında alfa-adrenerjik reseptörlere bağlanır. Epinefrinin bu reseptörlere bağlanması arterlerin kısıtlanmasına yol açar. Bu durumda cilde kan akışını keser. Ayrıca sinyalleme kaskadı da uyarılır ve düz kas hücrelerinin kasılmasına neden olur. Bu da cilt yüzeyindeki tüylerin büyümesini tetikler.
  • Akciğerler düz kas içerir. Epinefrin, düz kasların gevşemesine neden olur. Epinefrin, bronşiyol kas hücrelerindeki beta-2-adrenerjik reseptörlere bağlanır. Bu, bronşiyollerin gevşemesini sağlayarak yoğun solunum sağlar.
  • Epinefrin, kalp kası hücrelerinde bulunan beta-adrenerjik reseptörlere bağlanır. Bu durum kalbin kasılma hızının artmasına ve vücuttaki dokulara daha çok kan gitmesine neden olur.